İş Makineleri GTIP No Sorgulama

İş makineleri, gümrük tarife cetvelinde 84.29 ve 84.30 pozisyon numaralarında yer almaktadır. Bu pozisyon numaraları altındaki tüm alt pozisyonlar, GTIP (Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu) kodları ve ürün tanımları bu sayfada detaylı olarak listelenmiştir. İnşaat, madencilik, yol yapımı ve toprak hareketi sektörlerinde kullanılan iş makinelerinin gümrükte doğru sınıflandırılması, hem ithalat hem de ihracat işlemlerinde büyük önem taşımaktadır. GTIP numarasının doğru belirlenmesi, gümrük vergisi oranlarının hesaplanması, tercihli ticaret anlaşmalarından yararlanılması ve istatistiksel verilerin tutarlı şekilde kaydedilmesi için zorunlu bir adımdır.

İş makineleri kategorisi; buldozerler, angledozerler, greyderler, ekskavatörler, küreyici yükleyiciler, yol silindirleri, skreyperler, kazık varyosları, sondaj makinaları, kar küreyicileri ve daha birçok özel amaçlı makineyi kapsamaktadır. Her bir makine türü, GTIP sisteminde kendine özgü bir kod ile tanımlanmıştır. Aşağıda, 84.29 ve 84.30 pozisyonlarına ait tam GTIP kod listesi, ürün tanımları ve sınıflandırma detayları yer almaktadır.

---

GTIP No 84.29 - Kendinden Hareketli İş Makineleri

84.29 pozisyonu, kendinden hareketli olan ve toprak tesviyesi, kazma, sıkıştırma, yayma ve taşıma işlerinde kullanılan iş makinelerini kapsar. Bu pozisyon altında; buldozerler, angledozerler, greyderler, toprak tesviyesine mahsus makinalar, skreyperler, mekanik küreyiciler, ekskavatörler, küreyici yükleyiciler, sıkıştırma makinaları ve yol silindirleri yer almaktadır. Bu makinelerin her biri, çalışma prensibi ve teknik özelliklerine göre farklı GTIP alt pozisyonlarına sınıflandırılmıştır. Gümrük beyannamesinde doğru GTIP kodunun kullanılması, gümrük idaresince yapılacak kontrollerde işlemin hızlı ve sorunsuz yürütülmesini sağlar.

8429.11 - Buldozerler ve Angledozerler

Buldozerler ve angledozerler, toprak itme ve tesviye işlerinde kullanılan paletli veya tekerlekli ağır iş makineleridir. Buldozerler, öndeki büyük blade (dozer bıçağı) ile toprağı itmeye yönelik olarak tasarlanmıştır. Angledozerler ise bıçağın açısı ayarlanabilen varyantlardır ve daha yönlü toprak hareketi sağlar. GTIP sisteminde paletli olanlar ile diğerleri ayrı alt pozisyonlarda kodlanmıştır.

8429.11 - Buldozerler ve Angledozerler
8429.11.00.00.11	Buldozerler (Paletli)
8429.11.00.00.12	Angledozerler (Paletli)

8429.19 - Diğer Buldozerler ve Angledozerler

Bu alt pozisyon, paletli olmayan (tekerlekli vb.) buldozer ve angledozerleri kapsar. Tekerlekli buldozerler, özellikle daha yumuşak zeminlerde ve hızlı yer değiştirme gerektiren projelerde tercih edilmektedir. Paletli modellere kıyasla daha hızlı seyahat edebilirler, ancak çekiş gücü bakımından paletli modellerden daha sınırlıdırlar.

8429.19 - Diğerleri
8429.19.00.00.11	Buldozerler (Diğer)
8429.19.00.00.12	Angledozerler (Diğer)

8429.20 - Greyderler ve Toprağın Tesviyesine Mahsus Makinalar

Greyderler, yol inşaatı ve bakımında yüzey düzeltme (tesviye) işlemleri için kullanılan kendinden hareketli iş makineleridir. Uzun blade (greyder bıçağı) ile donatılmış olup, toprak yüzeyini istenilen eğim ve profile getirme kabiliyetine sahiptir. Toprağın tesviyesine mahsus diğer makinalar ise greyder dışında kalan, özel tesviye ve düzeltme işlerinde kullanılan ekipmanları ifade eder.

8429.20 - Greyderler ve Toprağın Tesviyesine Mahsus Makinalar
8429.20.00.00.11	Greyderler
8429.20.00.00.12	Toprağın tesviyesine mahsus makinalar

8429.30 - Skreyperler

Skreyperler, toprağı keserek alan içine alan ve sonra taşıyarak döken kendinden hareketli iş makineleridir. Büyük hacimli toprak taşıma işlerinde yüksek verim sağlarlar. Özellikle otoyol ve demiryolu inşaatlarında, büyük altyapı projelerinde yaygın olarak kullanılırlar. Tek bir GTIP kodu altında sınıflandırılmışlardır.

8429.30 - Skreyperler
8429.30.00.00.00	Skreyperler

8429.40 - Sıkıştırma İşini Tokmaklamak Suretiyle Yapan Makinalar ve Yol Silindirleri

Yol silindirleri ve sıkıştırma makinaları, zemin sıkıştırma ve yüzey düzeltme işlerinde kullanılan ekipmanlardır. Yol silindirleri kendi aralarında vibratörlü ve vibratörsüz olarak ikiye ayrılır. Vibratörlü yol silindirleri, yüksek frekanslı titreşim üreterek zemin sıkıştırma verimliliğini artırır ve özellikle asalt ve agregat tabakalarının sıkıştırılmasında tercih edilir. Vibratörsüz (statik) silindirler ise daha hassas yüzeylerde kullanılır. Sıkıştırma işini tokmaklamak suretiyle yapan makinalar ise damperli (tokmaklı) kompaktörlerdir.

8429.40 - Sıkıştırma ve Yol Silindirleri
Yol Silindirleri - Vibratörlü olanlar
8429.40.10.00.11	Vibratörlü yol silindirleri - Lastik tekerlekli olanlar
8429.40.10.00.19	Vibratörlü yol silindirleri - Diğerleri
Yol Silindirleri - Diğerleri (Vibratörsüz)
8429.40.30.00.00	Yol silindirleri - Diğerleri
Sıkıştırma Makinaları
8429.40.90.00.00	Sıkıştırma işini tokmaklamak suretiyle yapan makinalar

8429.51 - Önden Yüklemeli Küreyici Yükleyiciler

Önden yüklemeli küreyici yükleyiciler (frontend loader), malzeme kazıyıp yüklemek için önde bulunan kova ile donatılmış iş makineleridir. Bu kategori, yer altında kullanılmak üzere özel olarak imal edilmiş modeller ile standart modelleri kapsar. Yer altı küreyici yükleyicileri, madencilik ve tünelleme operasyonlarında kullanılmak üzere tasarlanmıştır ve toprağı kazabilen ya da kazamayan varyantlara ayrılmıştır. Paletli ve lastik tekerlekli versiyonlar ayrı GTIP kodlarına sahiptir.

8429.51 - Önden Yüklemeli Küreyici Yükleyiciler
Yer altında kullanılmak üzere özel olarak imal edilmiş - Toprağı kazabilenler
8429.51.10.10.11	Yer altı küreyici yükleyici - Toprağı kazabilen - Lastik tekerlekli
8429.51.10.10.19	Yer altı küreyici yükleyici - Toprağı kazabilen - Diğerleri
Yer altında kullanılmak üzere özel olarak imal edilmiş - Diğerleri
8429.51.10.90.11	Yer altı küreyici yükleyici - Diğer - Lastik tekerlekli
8429.51.10.90.19	Yer altı küreyici yükleyici - Diğer - Diğerleri
Diğerleri (Yer üstü modeller)
8429.51.91.00.00	Paletli yükleyiciler
Diğerleri - Toprağı kazabilenler
8429.51.99.10.11	Diğer küreyici yükleyici - Toprağı kazabilen - Lastik tekerlekli
8429.51.99.10.19	Diğer küreyici yükleyici - Toprağı kazabilen - Diğerleri
Diğerleri - Diğerleri
8429.51.99.90.11	Diğer küreyici yükleyici - Diğer - Lastik tekerlekli
8429.51.99.90.19	Diğer küreyici yükleyici - Diğer - Diğerleri

8429.52 - Kulesi 360 Derece Dönebilen Makina ve Cihazlar

Bu alt pozisyon, kulesi (upper yapısı) tam 360 derece dönebilen ekskavatör ve benzeri makinaları kapsar. Paletli ekskavatörler, inşaat ve madencilik sektöründe en yaygın kullanılan iş makinelerinden biridir. Hidrolik sistemle çalışan kolları sayesinde kazı, yükleme ve nakliye operasyonlarını tek başına gerçekleştirebilir. Lastik tekerlekli ekskavatörler ise daha çok şehir içi ve sert zemin operasyonlarında tercih edilmektedir.

8429.52 - Kulesi 360 Derece Dönebilen
8429.52.10.00.00	Paletli ekskavatörler
Diğerleri
8429.52.90.00.11	Lastik tekerlekli ekskavatörler
8429.52.90.00.19	Diğerleri

8429.59 - Diğer Mekanik Küreyiciler, Ekskavatörler ve Küreyici Yükleyiciler

Bu alt pozisyon, yukarıdaki kategorilere girmeyen diğer mekanik küreyici, ekskavatör ve küreyici yükleyicileri kapsar. Beko loder (backhoe loader), hem ön yükleme hem de arkadan kazı yapabilme özelliği ile küçük ve orta ölçekli inşaat projelerinde yaygın olarak kullanılan çok amaçlı bir iş makinesidir. Toprağı kazabilen diğer makineler ve kalan çeşitler ayrı kodlarla sınıflandırılmıştır.

8429.59 - Diğerleri
Toprağı kazabilenler
8429.59.00.10.11	Beko loder
8429.59.00.10.19	Toprağı kazabilen diğerleri
Diğerleri
8429.59.00.90.00	Diğer mekanik küreyiciler, ekskavatörler ve küreyici yükleyiciler

---

GTIP No 84.30 - Diğer İş Makina ve Cihazları

84.30 pozisyonu, toprağın, minerallerin veya cevherlerin taşınması, yayılması, tesviyesi, sıyrılması, kazılması, sıkıştırılması, bastırılıp sıkıştırılması, çıkarılması veya delinmesine mahsus diğer makina ve cihazları; kazık varyosları ve kazık sökme makinalarını; kar küreyicileri ve püskürtücülerini kapsar. Bu pozisyon, 84.29'daki kendinden hareketli makinalardan farklı olarak, bazı makineler kendinden hareketli olmayabilir veya farklı çalışma prensiplerine sahip olabilir. Kazık çakma, sondaj, delme, kar temizleme ve kaya kesme operasyonlarında kullanılan ekipmanlar bu pozisyonda sınıflandırılmıştır.

8430.10 - Kazık Varyosları ve Kazık Sökme Makinaları

Kazık varyosları (pile drivers), inşaat projelerinde temel kazıklarını zemine çakmak için kullanılan ağır iş makineleridir. Düşme ağırlığı veya hidrolik darbe kullanarak kazığı zemine iterler. Kazık sökme makinaları ise tam tersi işlem yaparak, zemine çakılmış kazıkları çeker veya söker. Her iki makine türü de köprü, bina, rıhtım ve diğer altyapı projelerinin temel inşasında kritik rol oynar.

8430.10 - Kazık Varyosları ve Kazık Sökme Makinaları
8430.10.00.10.00	Kazık varyosları
8430.10.00.20.00	Kazık sökme makinaları

8430.20 - Kar Küreyicileri ve Kar Püskürtücüleri

Kar küreyicileri ve kar püskürtücüleri, kış aylarında yol, otopark ve hava alanı yüzeylerinde biriken karı temizlemek için kullanılan özel amaçlı iş makineleridir. Kar küreyicileri, karı fiziksel olarak iterek veya kazıyarak uzaklaştırırken, kar püskürtücüleri (blower type) karı hızla döndüren fan sistemiyle uzak mesafelere atma kapasitesine sahiptir. Türkiye'de özellikle Doğu Anadolu ve Karadeniz bölgelerinde kış bakım operasyonlarında kullanılan bu ekipmanlar, gümrükte 84.30 pozisyonu altında sınıflandırılmıştır.

8430.20 - Kar Küreyicileri ve Kar Püskürtücüleri
8430.20.00.00.11	Kar küreyicileri
8430.20.00.00.12	Kar püskürtücüleri

8430.31 & 8430.39 - Kömür veya Kaya Kesicileri (Havözler) ve Tünel Açma Makinaları

Kömür veya kaya kesicileri (havözler), madencilik operasyonlarında kömür seams veya kaya formasyonlarını kesmek için kullanılan özel makinelerdir. Tünel açma makinaları (TBM - Tunnel Boring Machine), büyük çaplı tünellerin açılmasında kullanılan, döner kesme kafasıyla donatılmış ileri teknoloji ekipmanlardır. Kendinden hareketli olanlar (8430.31) ve kendinden hareketli olmayanlar (8430.39) ayrı alt pozisyonlarda kodlanmıştır. Bu makineler, altyapı projelerinin en maliyetli ve teknik açıdan en karmaşık ekipmanları arasında yer alır.

Kömür veya Kaya Kesicileri ve Tünel Açma Makinaları
8430.31.00.00.00	Kendinden hareketli olanlar
8430.39.00.00.00	Diğerleri (Kendinden hareketli olmayan)

8430.41 & 8430.49 - Delme veya Sondaj Makinaları

Delme ve sondaj makinaları, toprak, kaya veya mineral katmanlarında delik açmak, örnek almak veya patlatma delikleri hazırlamak için kullanılan ekipmanlardır. Sondaj makinaları, jeotermal enerji, petrol, doğal gaz ve yeraltı suyu arama operasyonlarında hayati öneme sahiptir. Delme makinaları ise madencilik, inşaat ve altyapı projelerinde patlatma öncesi delik açma işlemlerinde kullanılır. Kendinden hareketli sondaj/delme makineleri (8430.41), mobil platform üzerinde taşınabilen modelleri; diğerleri (8430.49) ise sabit veya trailer ile taşınan modelleri ifade eder.

Delme veya Sondaj Makinaları
8430.41.00.00.00	Kendinden hareketli olanlar
8430.49.00.00.00	Diğerleri (Kendinden hareketli olmayan)

8430.50 - Kendinden Hareketli Diğer Makina ve Cihazlar

Bu alt pozisyon, yukarıdaki kategorilere girmeyen ve kendinden hareketli olan diğer iş makina ve cihazlarını kapsar. Bu geniş kategori, özel amaçlı toprak işleri, mineral taşıma veya cevher çıkarma operasyonlarında kullanılan ve GTIP sisteminde diğer spesifik alt pozisyonlara dahil edilmeyen kendinden hareketli makineleri barındırır. Gümrükte bu koda giren ürünlerin detaylı teknik tanımı, gümrük idaresince değerlendirilerek doğru sınıflandırma yapılmalıdır.

8430.50 - Kendinden Hareketli Diğer Makina ve Cihazlar
8430.50.00.00.00	Kendinden hareketli diğer makina ve cihazlar

8430.61 & 8430.69 - Kendinden Hareketli Olmayan Diğer Makina ve Cihazlar

Kendinden hareketli olmayan iş makina ve cihazları, bir taşıyıcı araç (kamyon, traktör vb.) tarafından taşınması veya çekilmesi gereken ekipmanlardır. Sıkıştırma veya basıp sıkıştırma makina ve cihazları (8430.61), özellikle itilen ve çekilen yol silindirleri ile diğer kompaktörleri kapsar. Bu makineler, yol yapımında zemin sıkıştırma operasyonlarında kullanılır. Diğerleri (8430.69) ise yukarıdaki kategorilere girmeyen tüm kendinden hareketli olmayan iş makinelerini barındırır.

Kendinden Hareketli Olmayan Diğer Makina ve Cihazlar
8430.61 - Sıkıştırma veya Basıp Sıkıştırma Makina ve Cihazları
8430.61.00.00.11	İtilen ve çekilen yol silindirleri
8430.61.00.00.19	Diğerleri
8430.69 - Diğerleri
8430.69.00.00.00	Kendinden hareketli olmayan diğer makina ve cihazlar

---

İş Makineleri Anahtar Kelimeler

Aşağıdaki anahtar kelimeler, iş makineleri sektöründe gümrük sorgulama, firma araştırması ve ticaret verisi analizinde en çok kullanılan terimleri listelemektedir. Bu kelimeler, ithalat ve ihracat araştırmalarında arama parametresi olarak kullanılabilir.

---

Sıkça Sorulan Sorular