İçindekiler

• İthalat Sigortası Nedir ve Neden Gereklidir?
• İthalat Sigortası Türleri
• CIF Sigortası Kapsamı ve Koşulları
• Sigorta Kapsamı Detayları
• İthalat Sigortası Prim Hesaplama
• Hasar İhbir ve Tazminat Süreci
• İthalatçılar İçin Sigorta Stratejileri
• Eximbank Sigorta Programları
• Sık Yapılan Hatalar ve Çözümler
• Sıkça Sorulan Sorular

İthalat Sigortası Nedir ve Neden Gereklidir?

İthalat sigortası, uluslararası taşımacılık sürecinde malların karşılaştığı risklere karşı koruma sağlayan bir güvence mekanizmasıdır. Deniz, hava, kara ve demiryolu taşımacılığında yaşanabilecek kayıp, hasar ve zararları karşılayan bu sigorta, ithalatçının finansal güvenliğini保障 eder.

Uluslararası taşımacılık, ürünün tedarikçiden ithalatçıya ulaşması sürecinde birden fazla risk barındırır: Gemi kazaları, konteyner düşmesi, yangın, sel, hırsızlık, çalınma, terör ve savaş gibi olaylar mallara kalıcı hasar verebilir veya tamamen yok edebilir. 2023 verilerine göre, dünya genelinde yıllık taşımacılık hasarı 30 milyar doları aşmaktadır. İthalat talepleri hakkında genel bilgi için ithalat talepleri sayfamıza göz atabilirsiniz.

INCOTERMS 2020 kurallarına göre CIF ve CIP şartlarında satıcının sigorta yaptırması zorunludur. Ancak FOB, EXW, FCA gibi diğer şartlarda ithalatçının sigorta yükümlülüğü doğar ve bu durumda ithalatçının kendi sigortasını düzenlemesi gerekir.

İthalat Sigortası Türleri

1. Deniz Sigortası (Marine Cargo Insurance)

• Tek yolculuk sigortası (Voyage Policy): Belirli bir taşımacılık işlemi için düzenlenen sigorta. En yaygın türdür.
• Açık poliçe (Open Policy): Belirli bir süre boyunca (genellikle 1 yıl) yapılacak tüm taşımacılıkları kapsayan sigorta. Sürekli ithalat yapan firmalar için uygundur.
• Değerleme poliçesi (Valued Policy): Malların sigorta değerinin poliçede önceden belirtildiği tür
• Açık değerleme poliçesi (Unvalued Policy): Hasar durumunda değerin sonradan belirlendiği tür

2. Kara Yolu Sigortası

• TIR nakliyesinde malların kara yoluyla taşınması sırasında oluşabilecek riskleri kapsar
• CMR sigortası, kara yolu taşımacılığında uluslararası standarttır
• Çarpma, devrilme, yangın, hırsızlık ve doğal afet riskleri kapsanır

3. Hava Yolu Sigortası

• Hava yoluyla taşınan malların hasar ve kayıp risklerini kapsar
• AWB (Air Waybill) bağlantılı sigorta düzenlenir
• Havalimanında depolama süresince oluşabilecek riskler de poliçeye dahil edilebilir

4. Karma Sigorta (Multimodal)

• Birden fazla taşıma modunun kullanıldığı karma taşımacılıkta uygulanır
• Deniz+kara, deniz+hava veya deniz+demiryolu kombinasyonlarını kapsar
• İthalat zincirinin tüm aşamalarını tek poliçe altında güvence altına alır

CIF Sigortası Kapsamı ve Koşulları

CIF (Cost, Insurance and Freight) koşulunda, satıcının mallar için en az CIF değerinin %110'u oranında sigorta yaptırması gerekir. Sigorta, ICC (Institute Cargo Clauses) kurallarına göre düzenlenir.

• ICC (A) Kapsam: Tüm riskler (all risks) dahil. Yalnızca belirli istisnalar hariç (savaş, grev, geç ödeme vb.)
• ICC (B) Kapsam: Büyük riskler dahil. Yangın, patlama, karaya oturma, çarpma, deprem, sel,General Average
• ICC (C) Kapsam: Minimum riskler. Yangın, patlama, karaya oturma, çarpma,General Average

ICC (A) en geniş kapsamlı korumayı sunar ve ithalatçılar tarafından tercih edilen standart sigorta türüdür.

Sigorta Kapsamı Detayları

• Fiziksel hasar: Malların kırılması, ezilmesi, ıslanması, kirlenmesi
• Doğal afetler: Fırtına, deprem, sel, volkanik patlama, tsunami
• Transport hasarı: Konteyner devrilmesi, çarpma, gömülme, denize düşme
• Genel Ortalamalı Zarar (General Average): Gemi kurtarma için yapılan harcamaların paylaştırılması
• Hırsızlık ve çalınma: Malların çalınması veya gasp edilmesi
• Savaş ve grev: Ek prim ödenmesi halinde eklenebilen kapsamlar

Detaylı bilgi için finansman ve ödeme sayfamıza bakabilirsiniz.

İthalat Sigortası Prim Hesaplama

Sigorta primi, sigorta değerinin belirli bir yüzdesi olarak hesaplanır:

• Standart prim oranı: Sigorta değerinin %0,03 - %0,5'i (ürün ve rota riskine göre)
• Değerlemeli prim: CIF değerinin %110'u üzerinden hesaplama
• Artı/eksi marjin: %5-10 oranında esneklik tanınır
• Minimum prim: Genellikle 50-100 USD'den başlar

Sigorta değeri hesaplaması: Sigorta Değeri = CIF Değeri x 1,10 = (FOB + Navlun + Sigorta) x 1,10.

Hasar İhbir ve Tazminat Süreci

• Hasar ihbarı: Hasarın öğrenildiği tarihten itibaren 3 gün içinde sigorta şirketine yazılı olarak yapılmalıdır
• Koruma önlemleri: Hasarı artıracak müdahalelerden kaçınılmalı, mallar muhafaza edilmelidir
• Tahkim komisyonu: Bağımsız eksper tarafından hasar tespiti yapılır
• Tazminat ödemesi: Eksper raporu ve belgeler tamamlandıktan sonra 15-30 gün içinde ödeme yapılır
• Belgeler: Orijinal sigorta poliçesi, fatura, konşimento, hasar tespit raporu, karşılama raporu

İthalatçılar İçin Sigorta Stratejileri

• Açık poliçe tercih edin: Sürekli ithalat yapan firmalar için açık poliçe maliyet avantajı sağlar
• ICC (A) kullanın: En geniş kapsamlı korumayı sağlar, fiyat farkı minimumdur
• Sigorta değerini doğru belirleyin: CIF + %10 marjin değerlemesi yapın
• Hasar sürecini önceden planlayın: Hasar anında başvurulacak prosedürleri önceden belirleyin
• Broker çalışın: Deneyimli bir sigorta brokeri ile çalışarak en uygun poliçeyi ve fiyatı elde edin

Eximbank Sigorta Programları

• Kısa Vadeli Sigorta Programı: İhracat ve ithalat işlemlerinde ticari ve siyasi riski karşılar
• Orta Vadeli Sigorta Programı: Sermaye malları ve proje bazlı işlemlerde 2-5 yıl vadeli sigorta
• Yatırım Sigortası Programı: Yurtdışı yatırımlarda siyasi risk sigortası
• Ticari Risk Sigortası: Alıcı iflası, ödeme temerrüdü gibi ticari riskleri karşılar

İthalat sigortası sayfamızdan güncel detayları edinebilirsiniz.

Sık Yapılan Hatalar ve Çözümler

• Yetersiz sigorta: Sigorta değerini CIF + %10 olarak belirleyin, eksik sigorta yapmayın
• Sigorta poliçesi kontrolsüz bırakmak: Poliçe koşullarını dikkatle okuyun, istisna maddelerini anlayın
• Hasar ihbarını geciktirmek: Hasarı 3 gün içinde bildirin, aksi takdirde tazminat reddedilebilir
• INCOTERMS uyumsuzluğu: INCOTERMS koşuluna göre sigorta yükümlülüğünü doğru belirleyin
• Belge eksikliği: Tazminat başvurusunda gerekli belgeleri eksiksiz sunun

Sıkça Sorulan Sorular

İthalat sigortası zorunlu mu?

CIF ve CIP şartlarında sigorta satıcı tarafından zorunlu olarak yaptırılır. FOB, EXW, FCA şartlarında ise ithalatçının sigorta yaptırması zorunlu değildir ancak şiddetle önerilir.

Sigorta primi nasıl hesaplanır?

Sigorta primini, sigorta değerinin belirli bir yüzdesi olarak hesaplanır. Standart prim oranı ürün ve rota riskine göre %0,03 ile %0,5 arasında değişir.

ICC (A), (B) ve (C) arasındaki fark nedir?

ICC (A) tüm riskleri kapsar, ICC (B) büyük riskleri kapsar, ICC (C) minimum riskleri kapsar. ICC (A) en geniş kapsamlı korumayı sunar.

Hasar durumunda ne yapmalıyım?

Hasarı 3 gün içinde sigorta şirketine yazılı olarak bildirin, malları muhafaza edin, eksper talep edin ve gerekli belgeleri hazırlayın.

Açık poliçe nedir?

Belirli bir süre (genellikle 1 yıl) boyunca yapılacak tüm taşımacılıkları kapsayan sigorta poliçesidir. Sürekli ithalat yapan firmalar için maliyet avantajı sağlar.

Eximbank sigortası nasıl alınır?

Eximbank'ın online başvuru sistemi veya bankanız aracılığıyla başvurabilirsiniz. Ticari risk, siyasi risk ve yatırım riski gibi programlar mevcuttur.